Τρίτη, 1 Σεπτεμβρίου 2015

Harvey Bernard Milk (1930–1978)


  
Photo of Harvey Milk by Daniel Nicoletta


«Όλοι οι νέοι άνθρωποι, ανεξάρτητα από το σεξουαλικό προσανατολισμό ή την ταυτότητά τους, αξίζουν ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον στο οποίο θα μπορούν να αναπτύξουν πλήρως το δυναμικό τους και να επιτύχουν».
Χάρβεϊ Μιλκ


Χάρβεϊ Μιλκ ( 22 Μαΐου 1930 – 27 Νοεμβρίου 1978), αφιέρωμα
Προλεγόμενα
Αρκετοί γνώρισαν τον άνθρωπο που καλείται Χάρβεϊ Μιλκ μέσα από την ομώνυμη ταινία του Γκας Βαν Σαν. Ας είναι. Αναμφισβήτητα έχει και ο κινηματογράφος προσφέρει τις υπηρεσίες του στην διάδοση γεγονότων, ιδεών και στάσεων, πέρα βέβαια από τη θέαση και απόλαυσή του ως μια εκ των τεχνών.
Πιονιέρος, ακτιβιστής για τα δικαιώματα των ομοφυλοφίλων, ιδιόρρυθμος αλλά μαχητικός πολιτικός, «καταραμένος», εραστής, πιστός φίλος, ακούραστος μαχητής, πρότυπο ήρωα. Ο Χάρβεϊ Μιλκ καταγράφηκε στη σύγχρονη ιστορία ως ο πρώτος ανοιχτά ομοφυλόφιλος Αμερικανός που κατάφερε να καταλάβει ένα σημαντικό πολιτικό πόστο όταν, το 1977, εκλέχθηκε δημοτικός σύμβουλος (supervisor) του Σαν Φρανσίσκο. Η εκλογή του, που θα γίνει μετά από δυο αποτυχημένες πρώτες προσπάθειες, ήταν ένα δυνατό ράπισμα στο πρόσωπο του κατεστημένου, μια δυνατή γροθιά στο στομάχι της πουριτανικής αμερικανικής κοινωνίας, μια αχτίδα φωτός στα ερέβη των θρησκειών και των υπαρχόντων αραχνιασμένων πολιτικών που βαδίζουν χέρι χέρι.
Ουσιαστικά τούτη η διεκδίκηση αλλά και η εκλογική νίκη ενόχλησε ανθρώπους που εκπροσωπούσαν ένα δύσοσμο συντηρητισμό, όπως η Ανίτα Μπράιαντ· μια τραγουδίστρια που το όνομά της έγινε γνωστό – έτσι μιλάμε σήμερα γι' αυτήν- όχι από τις ερμηνείες της και τα φωνητικά της προσόντα, αλλά από τη σκληροπυρηνική στάση της εναντίον της ισότητας των ομοφυλοφίλων. Ούτε λίγο ούτε πολύ η Μπράιαντ κινούταν προς την κατεύθυνση να περάσει ένα νόμο σύμφωνα με τον οποίο η ομοφυλοφιλία θα εθεωρείτο ψυχική ασθένεια. Αυτό βέβαια ήταν ένα θείο δώρο για Χάρβεϊ Μιλκ, μια και του έστρωσε ένα κατάλληλο έδαφος για να συγκροτήσει και να στρέψει τη δράση του κατά της μισαλλοδοξίας.


 

Γνωρίζοντας τον Χάρβεϊ Μιλκ
Ο Μπέρναρντ Χάρβεϊ Μιλκ γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη στις 22 Μαΐου 1930. Οι γονείς του William και Minerva Μιλκ, που ήταν εβραϊκής καταγωγής, είχαν και άλλο έναν γιο, τον Robert. Οι γονείς του Μιλκ δεν ήταν αμέτοχοι στους αγώνες, αντίθετα μάχονταν για τις ιδέες τους και τα ιδανικά τους. Η Μητέρα του Μινέρβα το γένος Karns, ήταν μια πρώιμη φεμινίστρια-ακτιβίστρια που προσχώρησε στην Yeomanettes, μια ομάδα που υποστήριζε την ένταξη των γυναικών στο ναυτικό των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Ο πατέρας του εργάστηκε εθελοντικά ως σερβιτόρος πληρώματος κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Ως μαθητής και ως φοιτητής ο Μιλκ ήταν ένα αξιαγάπητο παιδί που έπαιζε ποδόσφαιρο και τραγουδούσε στην όπερα του Bay Shore High School. Ο Μιλκ σπούδασε μαθηματικά στο Πανεπιστήμιο του Όλμπανι. Εκείνη την περίοδο αρθρογραφεί στην φοιτητική εφημερίδα. Τα άρθρα του μάλιστα θα τον κάνουν γνωστό και αγαπητό στον κύκλο των συμμαθητών του και όχι μόνο…
Ο Μιλκ θα συνειδητοποιήσει από νωρίς την ομοφυλοφιλική του κλήση, αλλά δεν θα κάνει γνωστή τούτη την προτίμηση, παρά μόνο αργότερα όταν θα πάει στη Νέα Υόρκη και θα γίνει φίλος με μια παρέα ομοφυλόφιλων που σύχναζαν στο Greenwich Village.
Μετά την αποφοίτησή του, το 1951, από το New York State College κατατάχτηκε στο Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ. Κατετάγη κατά τη διάρκεια του πολέμου της Κορέας και υπηρέτησε στο πλοίο διάσωσης USS Kittiwake (ASR-13) ως αξιωματικός καταδύσεων. Αργότερα μετατέθηκε στο Σαν Ντιέγκο, όπου υπηρέτησε ως εκπαιδευτής καταδύσεων. Το 1955, απολύθηκε αφού τιμήθηκε με το βαθμό του υπολοχαγού. Αξίζει να προσθέσουμε ότι, ο Μιλκ ήταν περήφανος για τη στρατιωτική του θητεία, και φορούσε μια πόρπη από ορειχάλκινο στη ζώνη του, διακριτικό που φέρουν όσοι υπηρέτησαν στο ναυτικό. Την πόρπη αυτή φορούσε και την μέρα που πυροβολήθηκε.
Μετά την αποχώρησή του το 1955 από το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ, ο Μιλκ μετακόμισε στη Νέα Υόρκη, όπου εργάστηκε σε διάφορες θέσεις εργασίας, συμπεριλαμβανομένων του εκπαιδευτικού σε δημόσιο σχολείο, συνεργάτη της παραγωγής σε μιούζικαλ του Broadway, αναλυτή της Wall Street κ. ά. Είναι η περίοδος που θα συνάψει την πρώτη του ερωτική σχέση με τον Τζον Κάμπελ (Joe Campbell) που είχε γνωρίσει ενόσω δίδασκε στο Λονγκ Αϊλαντ.
Εδώ είναι η περίοδος που ο Μιλκ συνειδητοποιεί το γεγονός ότι η κρυφή σεξουαλική ζωή του δεν τον ικανοποιεί, έτσι αρχίζει να ενδιαφέρεται για τα δικαιώματα των ομοφυλοφίλων. Η Νέα Υόρκη όμως τον ενοχλεί και τον καταπιέζει. Αποφασίζει λοιπόν να αφήσει την αρκούντως καλά αμειβόμενη δουλειά του στην Γουόλ Στριτ και παρέα με τον εραστή του Σκοτ Σμιθ, φεύγουν για το Σαν Φρανσίσκο. Όλα αυτά στα τέλη του 1972.


 

Η Κοινότητα Castro
Το 1972 λοιπόν, ο Χάρβεϊ Μιλκ αφού αποχαιρέτισε οριστικά τη Νέα Υόρκη, εγκαταστάθηκε στην περιοχή Εureka Valley του Σαν Φρανσίσκο. Εδώ, σε τούτη την περιοχή και συγκεκριμένα στην καρδιά της πόλης, υπήρχε η κοινότητα Castro που αρχικά –μιλάμε για το 1930- δεν ήταν παρά το γκέτο των Σκανδιναβών μεταναστών και αργότερα της ιρλανδικής εργατικής τάξης. Όμως προς τα τέλη της δεκαετίας του ’60 στην περιοχή Castro άρχισαν να εγκαθίσταται, παρά τις αντιδράσεις των κατοίκων, αρκετοί ομοφυλόφιλοι. Η σύρραξη συνεχίστηκε και μάλιστα με αυξανόμενους ρυθμούς, μια και στην πόλη έβρισκαν τώρα καταφύγιο και οι ομοφυλόφιλοι που είχαν διωχθεί από τον στρατό λόγω της σεξουαλικής τους ταυτότητας. Τούτο το μέρος -η κοινότητα Castro- ήταν για τους ομοφυλόφιλους μια μικρή όαση, μια μικρή πατρίδα αφού ήταν από τα ελάχιστα σημεία στην Αμερική όπου οι ομοφυλόφιλοι μπορούσαν να ζουν με μια σχετική ελευθερία, αλλά και αλληλέγγυοι μεταξύ τους.


 

Κάστρο Κάμερα (Castro Camera)
Μαζί λοιπόν με τον εραστή του Σκοτ Σμιθ, ο Μιλκ, θα εγκατασταθεί ακριβώς εδώ, και θα ανοίξει ένα κατάστημα φωτογραφικών ειδών, το «Κάστρο Κάμερα» (Castro Camera), στο Κάστρο Street, το οποίο λειτουργούσε περισσότερο σαν τόπος συγκέντρωσης των ανθρώπων, παρά σαν εμπορική επιχείρηση. Δεν πρέπει να παραλείψουμε να αναφέρουμε το γεγονός ότι στο κατάστημα του Μιλκ δεν συγκεντρώνονταν μόνο ομοφυλόφιλοι, αλλά ήταν μια εστία συνάντησης ανθρώπων –κυρίως εργατών- τα δικαιώματα των οποίων είχαν καταπατηθεί. Ουσιαστικά ο Μιλκ τοποθέτησε πολύ καίρια τη ζωή και το έργο του όχι μόνο στην καρδιά της gay κοινότητας της πόλης, αλλά εκεί όπου ήταν ορατά τα προβλήματα και υπήρχε ανάγκη για δράση.
Ο Μιλκ όσο περνάει ο καιρός μέσα σε τούτη την ομάδα των κατοίκων θα βρει τη φωνή του ως ακτιβιστής και ηγέτης. Στο Σαν Φρανσίσκο, η ζωή του είναι ειλικρινής και τούτη την ειλικρίνεια θέλει να περάσει και στην πολιτική. Έτσι το 1973, δήλωσε την υποψηφιότητά του για μια θέση στο δημοτικό συμβούλιο του Σαν Φρανσίσκο. Είναι όμως αρχάριος ως πολιτικός αλλά έχει θέληση και απίστευτο κουράγιο. Με τα λίγα χρήματα που διαθέτει δεν μπορεί να κάνει βέβαια πολλά, έτσι θα χάσει τις εκλογές, αλλά θα κερδίσει μια πολύτιμη εμπειρία που θα τον ενθαρρύνει για να προσπαθήσει και πάλι. Δύο χρόνια αργότερα, θα χάσει ξανά και τη δεύτερη εκλογική μάχη για μια θέση στο Δημοτικό Συμβούλιο.
Αλλά δεν το βάζει κάτω. Οι εκλογικές αναμετρήσεις –έστω και αποτυχημένες- σύντομα τον έχουν κάνει να γίνει η φωνή της σιωπηλής πλειοψηφίας και γνωστός ως «Δήμαρχος του Castro Street», έτσι το 1977, ο Μιλκ επανήρθε δυναμικά και κερδίζει τελικά μια έδρα στο Δημοτικό Συμβούλιο Σαν Φρανσίσκο (San Francisco City-County Board). Έτσι, στις 9 Ιανουαρίου 1978, έγινε ο πρώτος ανοιχτά ομοφυλόφιλος αξιωματικός της πόλης, καθώς και ένα από τα πρώτα ανοιχτά γκέι άτομα που εκλέχτηκαν στο αξίωμα στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η μόλις ενός χρόνου πολιτική του δραστηριότητα εκτόξευσε την ήδη μεγάλη φήμη του κάνοντάς τον διάσημο. Αυτό όμως δεν άρεσε στον πρώην αστυνομικό και νυν δημοτικό σύμβουλο, αφού η διασημότητα του Μιλκ ενέτεινε την αρρωστημένη ζήλια του συντηρητικού Νταν Γουάιτ (Dan White), ο οποίος στις 27 Νοεμβρίου 1978, δολοφόνησε εν ψυχρώ πυροβολώντας με ένα 38άρι περίστροφο το δήμαρχο Τζορτζ Μοσκόουν (Mayor George Moscone) και τον Μιλκ στο γραφείο τους. Αργότερα, ο δράστης παραδόθηκε στο αστυνομικό τμήμα όπου παλαιότερα εργαζότανε.
Στη δίκη που ακολούθησε ο Γουάιτ καταδικάστηκε για ανθρωποκτονία εξ αμελείας, και όχι για δολοφονία, σε έξι χρόνια φυλακή. Το 1985, ένα χρόνο μετά την αποφυλάκισή του, αυτοκτόνησε.
Η απόφαση του δικαστηρίου όμως ξεσήκωσε τη γκέι κοινότητα του Κάστρο, που οργισμένη διαδήλωσε -αρχικά- ειρηνικά έξω από το Δημαρχείο, μια διαδήλωση που μετατράπηκε όμως σε βίαιη σύγκρουση με τις δυνάμεις των 5.000 αστυνομικών που κλήθηκαν για το σκοπό αυτό. Επιπλέον, εντάθηκαν οι έλεγχοι και οι έφοδοι σε νυχτερινά κέντρα από οπλισμένους αστυνομικούς με ρόπαλα, με αποτέλεσμα οι ταραχές που ξέσπασαν στην πόλη να καταμετρούν 124 τραυματίες εκ των οποίων οι 59 αστυνομικοί. Τα γεγονότα αυτά θα παραμείνουν στην ιστορία ως "The White Night Riots."


Scott Smith and Harvey Milk, photo by Marc Cohen (πηγή)

Επίλογος
Έχουν περάσει τριάντα χρόνια από το ξαφνικό και τραγικό τέλος του Μιλκ και η παρακαταθήκη που άφησε στις επόμενες γενιές δείχνει να είναι ακέραιη και ζωντανή όσο ποτέ. Ο αγώνας για τα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων και την εξάλειψη των διακρίσεων σε βάρος τους συνεχίζεται με ελπίδα. Εξάλλου ο ίδιος ο Μιλκ έλεγε «Ο ρόλος της εξουσίας είναι να δίνει χώρο στην ελπίδα».
Στα χρόνια που ακολούθησαν μετά το βίαιο θάνατο του Μιλκ πολλά βιβλία αλλά και ταινίες γράφτηκαν και γυρίστηκαν γύρω από τη ζωή και τη δράση του. Θα σταθούμε εδώ επιγραμματικά στην ταινία Μιλκ (Milk) του 2008, γυρισμένη από τον Γκας Βαν Σαντ, με τον Σον Πεν (Sean Penn) να ερμηνεύει τον ομώνυμο ρόλο. Ερμηνεία που του χάρισε και το αντίστοιχο Όσκαρ το 2009.
Ο Σαντ ο οποίος ισχυρίζεται ότι «Αν υπήρξε ένας λευκός γκέι Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, αυτός πολύ πιθανόν να είναι ο Χάρβεϊ Μιλκ», σε τούτη την ταινία παρακολουθεί τον Μιλκ τα τελευταία 5 χρόνια της ζωής του. Χρόνια που χαρακτηρίζονται από την έντονη δραστηριότητα και παρουσία του Μιλκ. (περισσότερα για την ταινία εδώ).
Επιπλέον, να αναφέρουμε το ντοκιμαντέρ The Times of Harvey Milk (1984) του Rob Epstein, διάρκειας 90 λεπτών, που αναφέρεται στην επιτυχημένη πορεία αλλά και στο τραγικό τέλος του Μιλκ.
Αξίζει να προσθέσουμε τελειώνοντας ότι, το 2009, ο Πρόεδρος Ομπάμα απένειμε στον Μιλκ το Προεδρικό Μετάλλιο της Ελευθερίας (Presidential Medal of Freedom).

Πηγές και σύνδεσμοι

Στοιχεία για τη σύνταξη της βιογραφίας το επίσημο site του Ιδρύματος Μιλκ, τη Βικιπαίδεια και το ένθετο «Μιλκ», του LIFO, 15/1/2009.
© κειμένου, gayekfansi.blogspot.gr
© φωτογραφιών, στις ιδιωτικές συλλογές, τις συλλογές των ιδρυμάτων όπου ανήκουν. Όπου μας ήταν γνωστά τα δικαιώματα αναφέρονται όπως αναφέρονται και οι πηγές.

Ο Μιλκ στη Βικιπαίδεια: Εδώ
Ίδρυμα Μιλκ (Milk Foundation): http://milkfoundation.org/
Harvey Milk LGBT Democratic Club: http://www.milkclub.org/


 
Ο Harvey Milk με τον αδελφό του Robert (πηγή)


L to R: Artie Schiller, Leo Piscopo, Leo's girlfriend, Harvey Milk,
John Nirmaier and John's girlfriend Anne Subiondo


Με τον Joe Campbell, η πρώτη του ερωτική σχέση, (πηγή)


 
Ο Harvey Milk με τον σύντροφό του Scott Smith


 
  Harvey Milk και Scott Smith


Πρωτοπόρος στον αγώνα για την εξάλειψη των διακρίσεων σε βάρος των  gay


 Με φίλο του την περίοδο που υπηρετούσε στο Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ, (πηγή)


 
Από την περίοδο που υπηρετούσε στο Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ, (πηγή)


Ένστολος, όταν υπηρετούσε στο Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ, (πηγή)


 
Ο Harvey Milk και ο κινηματογραφικός Μιλκ, Sean Penn


Διαδηλώσεις μετά την απόφαση του δικαστηρίου


 
Ο Harvey Milk με την Jane Fonda (πηγή)





Παρασκευή, 28 Αυγούστου 2015

«Ξυπνᾶς τὸ αἰώνιο καλοκαίρι», ἕνα ποίημα τοῦ Γιώργου Θέμελη





Ξυπνᾶς τὸ αἰώνιο καλοκαίρι
Ξυπνᾶς τὸ αἰώνιο καλοκαίρι,
ἀνατέλλοντας ἕναν ἄλλο ἥλιο,
κάνοντας πιὸ ὄμορφα, πιὸ θαυμαστὰ τὰ μάτια,
καθὼς ἐλπίζουν νὰ σὲ ἰδοῦν, κρεμῶντας μιὰ λευκὴ ἀντηλιά…

Κ’ εἶναι ἡ σκιά σου αὐτὸ τὸ φῶς τὸ εἰρηνικὸ ποὺ πέφτει
στούς κάμπους – στεφανωμένους μὲ πορφυρὴ αἰωνιότητα…

Κ’ εἶναι ἡ σκιά σου αὐτὸ τὸ φῶς ποὺ μέ τυλίγει,
καὶ μὲ σηκώνει, μὲ κρεμνάει ψηλά,
στὴν ἄνοιξη τοῦ κόρφου του!..



Γιῶργος Θέμελης, Ποιήματα, ἐκδόσεις Ἰανός, Ἀθήνα, 1986



Πέμπτη, 27 Αυγούστου 2015

«Τοῦ καλοκαιριοῦ, IIΙ», ἕνα ποίημα τῆς Ζωῆς Καρέλλη







Tοῦ Kαλοκαιριοῦ, IIΙ
Ἄψογα καὶ προπάντων ζωντανά,
ὡραία σώματα νεανικά,
τούτη ζητῶ τή βεβαιότητα.
Mὴ μού θυμίσεις τήν ἀρετή,
ἔχει γεράσει, φόρεσε γυαλιά
μέ σκελετό χρυσό, φυλάγει
ἀπό τό φῶς τ' ἄχροα μάτια της.
Ἔχει ἀραιά μαλλιά, κοκκινωπά,
ἀσπριδερή ἐπιδερμίδα, ὄλο φακίδες
κιτρινωπές.

Πές, ἄν μπορεῖ
νά καταλάβει μιά τέτοια γυναῖκα
τήν ὑπερηφάνεια πού χαρίζει ὁ ἥλιος
στό λαμπρό σῶμα, ἐφηβικό,
ἐκεῖνου τοῦ ἐφήβου ἀκριβῶς,
ποῦ στάθηκε γυμνός καί ὄρθιος,
στήν πλῶρη τῆς ἄσπρης βάρκας.
Περνούσε τό βαποράκι
τῆς συγκοινωνίας γιά τά θαλάσσια λουτρά
καί οἱ παχιές γυναίκες μέ τά πολλά παιδιά,
χειροκροτούσαν ἄπ' τό πλοῖο ἔξαλλες.




Ζωή Καρέλλη, ἀπό τή συλλογή, Παραμύθια, (1955).



Κυριακή, 23 Αυγούστου 2015

«Τοῦ καλοκαιριοῦ», ἕνα ποίημα τῆς Ζωῆς Καρέλλη







ΤΟΥ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΟΥ

Τό ξανθό παλικάρι τοῦ καλοκαιριοῦ
ἔχει μιά γαλανή γραμμή πάνω στό λεῖο μέτωπο.
Στά καστανά του μάτια κρατάει τίς ἀχτίδες τοῦ
ἥλιου
μισοκλείνοντας τά σκιερά βλέφαρα,
ψιλοπαίζοντας τίς βλεφαρίδες ἀχτιδωτές.
Ἡλιοψημένο στυλώνει τό λαμπρό κορμί,
ἀμέριμνα χαμογελά καί ἄσκοπα.
Φαντάζουν κάτασπρα τά δόντια του,
μοιάζουν τ' ἄσπρα χαλίκια καθαροπλυμένα,
στ' ἀκρογιάλι τοῦ γαλάζιου καί κρυστάλλινου νεροῦ.




Ζωή Καρέλλη, ἀπό τή συλλογή, Παραμύθια, (1955).


Ἑλληνικό καλοκαίρι





 
Υδατογραφία του Γιάννη Τσαρούχη




-Χάρμα η ξιπολιά σε καλοκαίρια ρωμαίικα!

(Νίκος Καρούζος, στίχος από το ἀνέκδοτο ποίημά του «Μετά το δείπνο»)


 

Τετάρτη, 19 Αυγούστου 2015

«Αυγουστιάτικο φεγγάρι», ένα ποίημα του Τσέζαρε Παβέζε (Cesare Pavese)





William Turner, Moonlight with shipping, 1820-30, (πηγή)



Αυγουστιάτικο φεγγάρι

Πέρα από τους κίτρινους λόφους, πέρα από τα σύννεφα
είναι η θάλασσα. Όμως ανάμεσα στη θάλασσα και σε σένα
υπάρχουν μέρες φοβερές, λόφοι που κυματίζουν και υψώνονται
στον ουρανό,
παρεμβάλλονται πριν από τη θάλασσα. Εδώ πάνω στο λόφο
υπάρχει η ελιά
και το πηγάδι, τόσο μικρό που δεν μπορείς να καθρεφτιστείς,
και οι καλαμιές, οι καλαμιές, που ποτέ δεν ησυχάζουν.

Και το φεγγάρι, ανεβαίνει. Ο σύζυγός της είναι ξαπλωμένος
σ' ένα χωράφι, με το κρανίο κομματιασμένο από τον ήλιο
- μια γυναίκα δεν μπορεί να τραβήξει ένα σώμα
σαν να ήταν σακί. Υψώνεται το φεγγάρι που ρίχνει μια μικρή σκιά
κάτω από τα στριφτά κλαριά. Η γυναίκα στη σκιά
κοιτάζει προς τα πάνω, μ' ένα μειδίαμα τρόμου
σ' αυτό το τεράστιο πρόσωπο, το με αίμα
που πήζει και πλημμυρίζει κάθε γωνιά των λόφων.
Το ξαπλωμένο σώμα στα χωράφια δεν κουνιέται
ούτε η γυναίκα στη σκιά. Μόνο το ματωμένο
μάτι μοιάζει να γνέφει σε κάποιον και να του δείχνει το δρόμο.

Έρχονται μεγάλες ανατριχίλες στους γυμνούς λόφους
από μακριά, και η γυναίκα τις νιώθει στην πλάτη της,
όπως τότε που τρέχανε σ' αυτή τη σταρένια θάλασσα.
Και τα φύλλα της ελιάς, χαμένα σ' αυτή τη θάλασσα
από φεγγαρόφωτο, θροΐζουν - ακόμα και η σκιά του δέντρου
αρχίζει να σκοτεινιάζει, να μεγαλώνει και να την καταπίνει.

Τρέχει έξω, στον φεγγαρένιο τρόμο,
και την ακολουθεί το θρόισμα της αύρας πάνω στους βράχους
και μια λεπτή σιλουέτα που της δαγκώνει τα γυμνά της πόδια,
τα φυτά, και τον πόνο στην κοιλιά. Έπειτα κρύβεται στη σκιά
γέρνοντας στους
βράχους δαγκώνοντας τα χείλη της.
Κάτω, η γη στο σκοτάδι, κολυμπάει στο αίμα.
Αύγουστος 1935




Τσέζαρε Παβέζε, «Αυγουστιάτικο φεγγάρι», από τη συλλογή, Η δουλειά κουράζει. Από τον τόμο, CESARE PAVESE, ΤΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ, μετφ. Γιάννης Η. Παππάς, εκδόσεις PRINTA, Αθήνα, 2004.



Σάββατο, 15 Αυγούστου 2015

«Εξοπλισμός θερινών αναγκών», ένα ποίημα της Κικής Δημουλά







Εξοπλισμός θερινών αναγκών

Κάτι ορθάνοιχτα παράθυρα
ανεβάζουν καλοκαίρι με το γερανό της μύγας.

Μετρώ και λείπουνε μια δυο συλλαβές του
και το πόδι του λάμδα σπασμένο
Κουνιότανε από πέρυσι.

Τώρα που θα καθίσει τόση ελάττωση
κι όλη η συνοδεία των ευνούχων της.
Πάντως είναι στέρεο το ελαττούμενο
σηκώνει τόνους άλγη. Κάτσε άφοβα.

Καλού κακού θα προσθέσω στον κατάλογο
μια ξαπλώστρα εις αντικατάστασιν
του σπασμένου λάμδα.

Χρειάζομαι επίσης
Τρανζιστοράκι κολλητό στ’ αυτάκια των κυμάτων
ν’ ακούνε μουσική από σταθμούς πειρατικούς της άμμου.
Ένα τραγούδι ευσυγκίνητο κομίζει συλλαβές
ίδιες σχεδόν μ’ αυτές που βρέθηκαν να λείπουν από
το καλοκαίρι και παραπανίσιες μάλιστα. Μην τύχει
να θυμηθείς και άλλους. Να έχουν να καθίσουν.

Γυαλιά απορροφητικά, μη θυμηθώ περισσότερους.
Αν και φορώ πότε πότε καπνούς επαφής.

Καπέλο για τον ήλιο
παρόλο που δεν καίει όπως τότε
που ήσουν μέρα νύχτα εφευρέτης του.
Να δοκιμάσω από περιέργεια ένα έγκαυμα παλιό
να δω αν ξεφλούδισε ο τρελός
έρωτας της πλάτης μου για δαύτο.

Μαγιό καινούργιο –πάχυνε πολύ η κάθοδός μου.
Να πω την αλήθεια λιγουρεύομαι
κι ένα καινούργιο σώμα να κάθομαι στα μίλια του
και να χαϊδεύω τις αέρινες ρυτίδες της θαλάσσης.
Αλλά θα επικρατήσει τελικά η λογική
του σώματος ετούτου που διαθέτω.

Άπαντα τα λάμδα της θαλάσσης
προσεκτικά να τ’ ανεβάζει ένα ένα
μέσα σε διάφανα μπλε σταγονίδια μη σπάσουν
ο γερανός του γλάρου.

Ποια θάλασσα;
Σκέτο νερό πειρατής οφθαλμαπάτης.
Πρόσφυγας εκ της μακρινής κοσμογονίας.
Εκμαυλιστικά απέραντο χάρη στις βαραθρώσεις
σχιζοειδής οξυθυμίες αρχικά του σύμπαντος.
Οφθαλμοπόρνος της ιερόδουλης φυγής.

Ποια θάλασσα;
Καιρός να επικρατήσει η λογική
του σώματος ετούτου που διαθέτεις.

Ντύσου και κολύμπα.
(Απαγορεύεται η ρίψις δακρύων.
Είναι που είναι από μόνη της αλμυρή
λύσσα η ωριμότης).





Κική Δημουλά, «Εξοπλισμός θερινών αναγκών». Από την συλλογή Ενός λεπτού μαζί, Ίκαρος, Αθήνα, 2010.