«Mephisto» τοῦ Klaus Mann

 

 

 

Τὸ Μεφίστο τοῦ Κλάους Μὰν κυκλοφορεῖ σὲ νέα μετάφραση ἀπὸ τὶς Ἐκδόσεις Ἄγρα

Μόλις τὸν Γεννάρη ποὺ μᾶς πέρασε —πρὸ κορωνοϊοῦ δηλαδή— παρουσιάσαμε τὴ νέα μετάφραση τοῦ μυθιστορήματος Μεφίστο (Mephisto) τοῦ Κλάους Μὰν (Klaus Mann) ἀπὸ τὴ Σοφία Αὐγερινοῦ ποὺ κυκλοφόρησε ἀπὸ τὶς Ἐκδόσεις Ἕρμα.

Περισσότερα γιὰ ἐκείνη τὴν ἔκδοση: Κλὶκ ἐδῶ.

Σήμερα παρουσιάζουμε ἀκόμα μιὰ μετάφραση τοῦ μυθιστορήματος στὰ ἑλληνικά, αὐτὴ τὴ φορὰ ἀπὸ τὴν Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, ποὺ κυκλοφορεῖ ἀπὸ τὶς Ἐκδόσεις Ἄργα.

Ἐπαναλαμβάνουμε καὶ ἐδῶ, —ἐν συντομίᾳ— δυὸ-τρία πραγματάκια γιὰ τὸ βιβλίο. Ὁ Κλάους Μὰν ἔγραψε τὸ ἔργο τὸ 1936, τρία χρόνια δηλαδὴ μετὰ τὴν ἀνάλυψη τῆς ἐξουσίας ἀπὸ τὸν Χίτλερ καὶ τοὺς ναζί. Τὸ ἔργο ἐκδόθηκε γιὰ πρώτη φορὰ τὸν ἴδιο χρόνο ἀπὸ τὸν ἐκδοτικὸ οἴκο Querido, στὸ Ἄμστερνταμ καὶ μάλιστα στὰ γερμανικά.

Ἀκολούθησαν μεταφράσεις του σὲ πολλὲς γλῶσσες — συνολικά, μέχρι σήμερα ἔντεκα. Στὴ Γερμανία κυκλοφόρησε γιὰ πρώτη φορὰ τὸ 1956 ἀπὸ τὸν ἐκδοτικὸ οἴκο «Ἀνασυγκρότηση», στὸ Ἀνατολικό Βερολίνο. Ἀκολούθησαν δίκες ἀφοῦ ὁ Πέτερ Γκόρσκι, θετὸς γιὸς καὶ κληρονόμος τοῦ ἡθοποιοῦ Γκούσταβ Γκρύντγενς, —ποὺ ἀποτελεῖ καὶ τὸν μυθιστορηματικὸ ἥρωα τοῦ ἔργου— ὑπέβαλλε μήνυση καὶ ζητοῦσε τὴν ἀπαγόρευση τῆς κυκλοφορίας του. Στὴ Δυτικὴ Γερμανία κυκλοφόρησε μόλις τὸ 1981 ἀπὸ τὸν ἐκδοτικὸ οἴκο «Rowohlt», χωρὶς νὰ λείψουν καὶ ἐκεῖ οἱ δικαστικοὶ ἀγῶνες ἐναντίον του. Περισσότερα γιὰ τὴ δικαστικὴ μάχη, γνωστὴ ὡς «Δίκη τοῦ Μεφίστο», ἀλλὰ καὶ γιὰ τὸν Κλάους Μὰν ὁ ἀναγνώστης μπορεῖ νὰ βρεῖ στὸ ἀφιέρωμά μας στὸν συγγραφέα (κλὶκ ἐδῶ).

Τὸ μυθιστόρημα τοῦ Κλάους Μὰν Μεφίστο, κυκλοφόρησε γιὰ πρώτη φορὰ στὴ χώρα μας τὸ 1982 ἀπὸ τὶς Ἐκδόσεις Εὐρωεκδοτική, μὲ τίτλο: Μεφίστο - Μυθιστόρημα μιᾶς καριέρας, σὲ εἰσαγωγὴ καὶ μετάφραση τοῦ Α. Ἡλιόπουλου. Τριανταεπτὰ χρόνια μετά τὴν πρώτη κυκλοφορία του, τὸ ἐμβληματικὸ ἔργο τοῦ Κλάους Μὰνν κυκλοφόρησε, ὅπως προαναφέραμε, πάλι στὴ γλώσσα μας ἀπὸ τὶς Ἐκδόσεις Ἕρμα, σὲ μετάφραση τῆς Σοφίας Αὐγερινοῦ.

Ἡ παρούσα ἔκδοση τῆς Ἄγρας περιλαμβάνει Ἐπίμετρο τοῦ Michel Tournier, τὴν πρώτη Εἰσαγωγὴ τοῦ Μάν, μὲ τίτλο: «Τὸ μυθιστόρημα μιᾶς καριέρας», καθὼς καὶ μιὰ δεύτερη ποὺ ἀναφέρεται στὴ δικαστικὴ περιπέτεια τοῦ βιβλίου στὴν Ὁμοσπονδιακὴ Δημοκρατία τῆς Γερμανίας, ὑπὸ τὸν τίτλο: «Στὴν παγίδα τοῦ νόμου καὶ τῆς πραγματικότητας — Ἡ δικαστικὴ περιπέτεια ἑνὸς μεγάλου ἔργου». Τέλος ἡ ἔκδοση περιλαμβάνει καὶ ἀναλυτικὴ Ἐργοβιογραφία τοῦ Κλάους Μάν καθὼς καὶ 16σέλιδα φωτογραφικὸ ἔνθετο.

Στὸ ὀπισθόφυλλο τῆς ἔκδοσης διαβάζουμε:

«Ἡ ὀρχήστρα ἔπαιζε ἀκόμα φανφάρες, ἐκκωφαντικὰ καὶ μὲ ζῆλο· ἀκόμα δὲν εἶχαν καταλαγιάσει οἱ ζητωκραυγὲς τοῦ πλήθους. Στὸ μεταξύ, ἡ Λόττε καὶ ὁ χοντρὸς [Γκαίρινγκ] βρίσκονταν πιὰ δίπλα στὸν ὑπουργὸ Προπαγάνδας καὶ τὸν Χέφγκεν. Οἱ τρεῖς ἄνδρες ὕψωσαν στὰ γρήγορα τὸ χέρι, σὲ μιὰ χαλαρὰ ἐκδοχὴ τοῦ ἐπίσημου χαιρετισμοῦ. Ἔπειτα οὁ Χέφγκεν, μὲ σοβαρό, διακριτικὸ χαμόγελο, ἔσκυψε πάνω ἀπὸ τὸ χέρι τῆς μεγάλης κυρίας. Ἰδού, οἱ τέσσερίς τους, ἕρμαια τῆς φλογερῆς περιέργειας ἑνὸς επιλεγμένου κοινοῦ: τέσσερις ἰσχυροὶ αὐτῆς τῆς χώρας, τέσσερις φορεῖς ἐξουσίας, τέσσερις θεατρίνοι — τὸ ἀφεντικὸ τῆς πληροφόρησης, ὁ εἰδικὸς στὶς θανατικὲς καταδίκες καὶ στοὺς ἀεροπορικοὺς βομβαρδισμούς, ἡ εὐαίσθητη σύζυγος καὶ ὁ χλομὸς ραδιοῦργος. Καὶ τὸ διαλεχτὸ κοινὸ νὰ παρατηρεῖ πῶς ὁ χοντρὸς χτύπησε φιλικὰ στὸν ὦμο τὸν διευθυντὴ τοῦ θεάτρου μὲ τόση θέρμη ποὺ ἀντήχησε παντοῦ, καὶ πῶς, γελώντας τραχιά, τὸν ρώτησε: "Λοιπόν, πῶς πάει, Μεφίστο;»
Τὸ μυθιστόρημα «Μεφίστο» διηγεῖται τὴν ἱστορία τοῦ ἠθοποιοῦ Χέντρικ Χέφγκεν, ἀπὸ τὸ ξεκίνημά του στὸ Θέατρο Τέχνης τοῦ Ἀμβούργου τὸ 1926 μέχρι τὸ 1936 ποὺ ὁ Χέφγκεν ἀσναδείχθηκε λαμπρὸ ἀστέρι τοῦ νέου Ράιχ.

Ὅταν οἱ ναζὶ καταλαμβάνουν τὴν εξουσία στὴ Γερμανία, ἐκεῖνος άπαρνεῖται τὸ κομμουνιστικὸ παρελθόν του καὶ ἐγκαταλείπει σύζυγο καὶ ερωμένη γιὰ νὰ συνεχίσει νὰ παίζει στὸ θέατρο. Ὁ πτέραρχος πρωθυπουργὸς καὶ ὁ ὑπουργὸς Προπαγάνδας τὸν πρόσεξαν στὴν παράσταση τοῦ Μεφίστο καὶ ὁ Χέφγκεν ἔγινε διευθυντὴς τοῦ Κρατικοῦ Θεάτρου. Συνάπτει λοιπὸν συμφωνία μὲ τὸν Διάβολο προδίδοντας τὶς ἀξίες ποὺ ἄλλοτε ὑποστήριζε. Στὸ τέλος γίνεται «μαϊμοὺ τῆς ἐξουσίας», «παλιάτσος ποὺ διασκεδάζει δολοφόνους». Ἀλλὰ οἱ ἠθικὲς συνέπειες τῆς προδοσίας του ἀρχίζουν νὰ τὸν κυνηγοῦν, μετατρέποντας τὸν κόσμο τῶν ὀνείρων του σὲ ἐφιάλτη.

Τὸ βιβλίο εἶναι ἕνα πανόραμα τῆς κοινωνίας στὸ Γ' Ράιχ — μὲ σαφὴ στοιχεῖα σάτιρας. Ὁ Κλάους Μὰν βλέπει τὸν ἠθοποιὸ Χέφγκεν ὡς τὸ σύμβολο «ἑνὸς ἐξ ὁλοκλήρου ἀναληθούς, ἀνήθικου καθεστῶτος», ὅπως ἔγραψε στὴν αὐτοβιογραφία του.

Τὸ Μεφίστο δημοσιεύθηκε γιὰ πρώτη φορὰ τὸ 1936 στὸ Ἄμστερνταμ, στὸν ἐκδοτικὸ οἶκο Querido, ποὺ ἐξέδιδε βιβλία ἐξόριστων γερμανόφωνων συγγραφέων, ὅπως τοῦ Alfred Doblin, τοῦ Heinrich Mann, τοῦ Joseph Roth καὶ τῆς Anna Seghers. Μετὰ τὴν πρώτη του ἔκδοση, δημοσιεύτηκε σύντομα σὲ 19 χώρες. Τὸ 1966, ἡ κυκλοφορία του στὴν Ὁμοσπονδιακὴ Δημοκρατία τῆς Γερμανίας ἀπαγορεύτηκε μὲ δικαστικὴ ἀπόφαση. Τὸ 1981, παρὰ τὴν ἀπαγόρευση, κυκλοφόρησε μιὰ νέα ἔκδοσή του καὶ τὸ βιβλίο ἀπέκτησε φανατικὸ κοινό.

Τὰ στοιχεῖα τῆς ἔκδοσης:

Τίτλος: Μεφίστο

Συγγραφέας: Κλάους Μὰν

Μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου

Ἀριθμὸς σελίδων: 448

Διαστάσεις: 21x14

Ἡ ἔκδοση συνοδεύεται ἀπὸ 16σέλιδο φωτογραφικὸ ἔκθετο

Τιμή : 21,00 Ευρώ

ISBN: 978-960-505-430-4

Ἐκδόσεις Ἄγρα, Ἰούλιος 2020

---

Ἀφιέρωμα τοῦ blog στὸν Κλάους Μὰν: Κλὶκ ἐδῶ

Ο Μάριο και ο Μάγος, (Mario und der Zauberer) by Thomas Mann

«Φανταστείτε τον σαν ένα συνεσταλμένο νέο είκοσι χρονών, με μαλλιά κοντά κουρεμένα, χαμηλό μέτωπο και βαριές βλεφαρίδες πάνω απ’ τα μάτια του, που ‘χαν ένα ακαθόριστο γκρίζο χρώμα με πράσινες και κίτρινες ανταύγειες. Αυτό το γνωρίζω καλά, γιατί είχαμε μιλήσει μαζί του αρκετές φορές. Το πάνω μέρος του προσώπου του, με την πλακουτσωτή και γεμάτη φακίδες μύτη, βρισκόταν πιο πίσω από το προτεταμένο κάτω μέρος, με κυρίαρχα εδώ τα παχιά του χείλη, που όταν μιλούσε άφηναν να φαίνονται ανάμεσά τους τα υγρά του δόντια. Αυτά τα σαρκώδη, φουσκωμένα χείλη μαζί με τα καλυμμένα του μάτια προσδίδανε στη φυσιογνωμία του μια πρωτόγονη μελαγχολία, που ήταν ακριβώς και ο λόγος για τον οποίον είχαμε κάπως συμπαθήσει το Μάριο απ’ την αρχή. Δεν θα μπορούσε να γίνει κανένας λόγος για κτηνωδία στην έκφρασή του· μιλούσαν ήδη για το αντίθετο τα ασυνήθιστα λεπτά και ντελικάτα χέρια, που η ευγένειά τους έκανε εντύπωση ακόμα και σε νότιους, και που δέχονταν μ’ ευχαρίστηση την εξυπηρέτησή τους.

Τον γνωρίζαμε ως άνθρωπο δίχως να τον ξέρουμε προσωπικά, αν μου επιτρέπετε να κάνω αυτή τη διάκριση. Τον βλέπαμε σχεδόν καθημερινά και είχαμε αισθανθεί την συμπάθεια για το ονειροπαρμένο του ύφος, που εύκολα χανόταν σαν αφηρημένο, που το αντιστάθμιζε και διόρθωνε όμως αμέσως με την ιδιαίτερη προθυμία του· ήταν ύφος σοβαρό και το πολύ πολύ τα παιδιά να του προκαλούσαν κανένα χαμόγελο, χωρίς όμως να ‘ναι περίλυπο ή κλαψιάρικο και δίχως κολακείες ή εσκεμμένη φιλοφροσύνη, το αντίθετο μάλιστα: το ύφος του είχε παραιτηθεί από κάθε είδους φιλοφροσύνη και ήταν ξεκάθαρο πως δεν δημιουργούσε ελπίδες ότι θα αρέσει. Η μορφή του θα παράμενε σίγουρα στη μνήμη μας σαν μια από τις αφανείς ταξιδιωτικές αναμνήσεις που κρατάει κανείς καλύτερα από άλλες πιο σημαντικές. Για την κατάστασή του όμως δεν γνωρίζαμε τίποτ’ άλλο, από το ότι ο πατέρας του ήταν ένας χαμηλού βαθμού γραφέας στο Municipio και η μητέρα του πλύστρα».

---

Τόμας Μαν, Ο Μάριο και ο Μάγος, μετ. Φώτης Βασινιώτης, πρόλογος, Ευγένιος Αρανίτσης, Εκδόσεις Ερατώ, Αθήνα, 1982.

Στη νουβέλα τού Τόμας Μαν Ο Μάριο και ο Μάγος, ο νεαρός έφηβος Μάριο, κάτοικος του Τόρε ντι Βένερε, τιμωρείται για ένα είδος προσωπικής γοητείας που ασκεί στους γύρω του. Ένα είδος προσωπικής γοητείας που δεν αφήνει ασυγκίνητο σχεδόν κανέναν άνθρωπο, και από τα δύο φύλα. Ο νεαρός όμως Γανυμήδης του Τόρε ντι Βένερε, που θα γίνει το αντικείμενο του πόθου τούτης της καρικατούρας του διαβόλου και θα αφήσει τον εαυτό του να υφαρπαχθεί από τον Μάγο, δεν θα διστάζει να δώσει ένα τέλος …

Μια νουβέλα που μιλάει για την ακόρεστη μανία των γηρατειών και της ασχήμιας να κυνηγούν τα νιάτα και την ομορφιά τους, την τρυφερή τους σάρκα, τη ρώμη τους και την ευτυχία τους, προσπαθώντας έτσι να δουν μέσα στον αντεστραμμένο καθρέφτη τη δική τους μορφή να παραμορφώνεται γλυκά, ανακουφιζόμενοι. Ένα αίσθημα που δεν θα κορεστεί βέβαια ποτέ, αντίθετος μάλιστα, αυξάνει γεωμετρικά την δίψα τους για αναζήτηση καταφυγίου στην πάλλουσα εφηβική σάρκα· αενάως. Για τούτο τον παλιό και χιλιοειπωμένο μύθο μιλάει η υπέροχη νουβέλα του Τόμας Μαν και που ουσιαστικά αποτελεί το πρελούδιο του Θανάτου στη Βενετία.

Πέρα από την παραπάνω μετάφραση που σας συνιστούμε ανεπιφύλακτα, η νουβέλα του Τόμας Μαν, Ο Μάριο και ο Μάγος κυκλοφορεί και σε μετάφραση του Αλέξανδρου Κυπριώτη από τις εκδόσεις Ίνδικτος.

gayekfansi.blogspot.gr